Công an cảnh báo khẩn tới những người có lắp camera tại nhà

Camera an ninh lắp trong nhà tưởng là để bảo vệ gia đình, nhưng nếu không được bảo mật đúng cách, chính thiết bị đó có thể trở thành “mắt gián điệp” phục vụ tội phạm mạng – và hình ảnh riêng tư của bạn có thể đang được rao bán với giá vài triệu đồng.

Công an tỉnh Quảng Ngãi vừa đăng cảnh báo khẩn về thủ đoạn hack camera an ninh gia đình ngày càng tinh vi. Không cần đột nhập, không cần tiếp cận trực tiếp – tội phạm mạng chỉ cần một lỗ hổng bảo mật nhỏ là đủ để chiếm quyền kiểm soát toàn bộ hệ thống camera của bạn, ghi lại mọi hoạt động trong nhà và rao bán dữ liệu đó cho các hội nhóm kín trên mạng.

Tội phạm mạng đang kiếm tiền từ camera nhà bạn như thế nào?

Theo Đời Sống Pháp Luật, với sự hỗ trợ của các ứng dụng và công cụ rà quét chuyên dụng, tội phạm mạng có thể tấn công từ xa, khai thác lỗ hổng bảo mật của camera để chiếm quyền quản trị và đánh cắp dữ liệu mà chủ nhà hoàn toàn không hay biết. Các phần mềm gián điệp hiện đại thậm chí còn cho phép chúng ghi lại cả âm thanh cuộc trò chuyện – tính năng phổ biến trên hầu hết camera đời mới.

Sau khi có được video và hình ảnh, các đối tượng rao bán trên mạng thông qua các hội nhóm kín, phải qua giới thiệu và đóng phí mới được vào xem. Mức giá chỉ tầm vài triệu đồng cho tài khoản xem trọn đời – một con số nhỏ để tiếp cận khối lượng lớn hình ảnh riêng tư đánh cắp từ hàng trăm gia đình.

Điều đáng lo ngại hơn là hiện nay gần như không có tiêu chuẩn bảo mật chung nào bắt buộc đối với thiết bị camera an ninh thông minh. Điều này đồng nghĩa với việc trách nhiệm bảo mật gần như hoàn toàn thuộc về người dùng – và đa số người dùng không biết phải bắt đầu từ đâu.

Lỗ hổng lớn nhất: Mật khẩu mặc định chưa đổi

Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất khiến camera bị xâm nhập là người dùng giữ nguyên mật khẩu mặc định do đơn vị lắp đặt cung cấp. Những mật khẩu này thường rất đơn giản và được dùng chung cho toàn bộ khách hàng của công ty – tức là bất kỳ ai biết mật khẩu mặc định đó đều có thể truy cập vào hệ thống camera của bạn.

Cảnh báo từ cơ quan công an nhấn mạnh: ngay sau khi lắp đặt xong, người dân phải yêu cầu bàn giao Master Password – mật khẩu cao nhất của hệ thống – và đổi ngay lập tức. Việc thay đổi mật khẩu định kỳ cũng là thói quen cần duy trì để giảm thiểu rủi ro bị tấn công theo thời gian.

Bên cạnh đó, firmware và bản vá bảo mật của camera cần được cập nhật thường xuyên. Chỉ cần bỏ qua vài tháng không cập nhật, thiết bị có thể tồn tại lỗ hổng đã được tin tặc khai thác rộng rãi – trong khi chủ nhà vẫn nghĩ hệ thống của mình đang hoạt động an toàn.

6 việc cần làm ngay nếu nhà bạn đang có camera

Công an khuyến cáo người dân thực hiện ngay 6 biện pháp để bảo vệ hệ thống camera tại nhà. Đầu tiên là đổi mật khẩu mạnh và thay đổi định kỳ, không giữ nguyên thông tin đăng nhập mặc định. Thứ hai là cập nhật firmware và bản vá bảo mật thường xuyên khi có thông báo từ nhà sản xuất.

Thứ ba là cài đặt tường lửa cho mạng và sử dụng phần mềm diệt virus trên các thiết bị kết nối với camera. Thứ tư – và đây là điều nhiều người chưa chú ý – là hạn chế lắp camera trong phòng ngủ hoặc các khu vực riêng tư. Nếu bắt buộc phải lắp, hãy ngắt nguồn điện hoặc che mắt camera khi cần sự riêng tư.

Thứ năm là chỉ lựa chọn đơn vị lắp đặt có trụ sở, mã số thuế và quy trình công khai minh bạch – tránh các dịch vụ không rõ nguồn gốc. Thứ sáu là ưu tiên mua camera chính hãng có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, tránh hàng trôi nổi tiềm ẩn nguy cơ cài sẵn phần mềm gián điệp từ nhà sản xuất.

Phòng ngủ và két tiền – hai điểm cần đặc biệt chú ý

Cơ quan công an đưa ra hướng dẫn cụ thể với trường hợp phòng ngủ có két tiền: thay vì lắp camera bao quát toàn phòng, hãy lắp camera soi thẳng vào két hoặc đặt camera ngoài hành lang đi vào. Cách này vừa bảo vệ được tài sản, vừa không để lộ không gian sinh hoạt riêng tư nếu hệ thống bị xâm nhập.

Đây là chi tiết quan trọng mà nhiều gia đình bỏ qua khi lắp đặt camera theo kiểu “bao phủ càng nhiều càng tốt”. Trong thực tế, việc lắp camera không đúng vị trí không chỉ không tăng thêm mức độ an toàn, mà còn tạo ra rủi ro riêng tư nghiêm trọng nếu thiết bị bị kiểm soát từ bên ngoài.

Với sự phát triển nhanh của thiết bị IoT và camera thông minh giá rẻ tràn lan trên thị trường, nguy cơ này không giới hạn ở một nhóm người dùng cụ thể – bất kỳ ai có camera kết nối internet tại nhà đều có thể trở thành mục tiêu nếu không thực hiện các biện pháp bảo mật cơ bản.

Camera an ninh mua để bảo vệ gia đình – nhưng nếu không được bảo mật đúng cách, nó có thể trở thành rủi ro lớn hơn bất kỳ mối đe dọa nào bên ngoài. Hãy dành 15 phút hôm nay để kiểm tra lại mật khẩu, cập nhật firmware và rà soát vị trí lắp đặt camera trong nhà – trước khi người khác làm điều đó thay bạn.